kültür ve sanat içerikleri


Makbul Vatandaşın Anatomisi

Toplumsal Arınma Dairesi’nin üçüncü katındaki oda, yıllardır havalandırılmamış gibi kokuyordu. Sadık, masasında oturmuş, önündeki Bireysel Zaafiyet Raporlarını inceliyordu.

Dün gece yönetim değişmişti. Yıllardır radyolarda yankılanan Sınıfsız Geleceğin İnşası marşları bir anda kesilmiş, yerine sabahın köründe Kutlu Ecdadın Uyanışı türküleri çalmaya başlamıştı. Tabelalardaki Kolektif Komite yazıları sökülmüş, Milli İrade Merkezi yazıları asılmıştı.

Kapı açıldı. İçeri yeni atanan Başmüfettiş girdi. Üniformasının rengi dünkünden tamamen farklıydı ama omuzlarındaki o kaskatı, her an birini ezmeye hazır duruş, bir önceki müfettişinkiyle milimetrik olarak aynıydı.

‘’Dünün kalıntılarını temizleyeceğiz Sadık,’’ dedi Başmüfettiş buz gibi, mekanik bir sesle. ‘’Bize artık tereddüt etmeyen, kafası karışmayan, çelişki barındırmayan o Kusursuz Yeni İnsanlar lazım. Eski zihniyetin hastalıklı duygusallığını kökünden kazıyacağız.’’

Sadık yutkundu, önüne dünkü Makbul Vatandaş Tespit Formunu aldı.

‘’Maddeleri güncelliyoruz,’’ dedi Müfettiş, Sadık’ın daktilosunun başına dikilerek. ‘’Birinci maddeyi oku.’’

Sadık boğazını temizledi: ‘’1. Birey; devrimci iradeye zarar verecek burjuva zaaflarına (melankoli, romantik aşk, bireysel şüphe, kişisel alan talebi) sahip midir?’’

‘’Sil onu,’’ diye kesti Müfettiş. ‘’Şöyle yaz: Birey; milli bekaya zarar verecek kozmopolit yozlaşmalara (melankoli, romantik aşk, bireysel şüphe, kişisel alan talebi) sahip midir?’’

Sadık tuşlara bastı. İsim tamlamaları değişmişti ama parantez içindeki o asıl hedefler, insana dair o ‘’tehlikeli’’ zaaflar olduğu gibi duruyordu.

‘’İkinci madde:’’ diye devam etti Sadık. ‘’Birey, ailesini ve şahsi bağlarını Kolektif’in çıkarlarının önünde tutma eğilimi göstermekte midir?’’

Müfettiş parmağını ahşap masaya vurdu. ‘’Kolektif kelimesini çıkar, yerine Yüce Devlet yaz.’’

Sadık duraksadı. ‘’Efendim… Dün bu formla sorgulanan bir adam vardı. Sistem aleyhine konuşan kardeşini ihbar etmemişti. Komite onu ‘Bireyci ve Sistematik İhanetçi’ ilan edip tutuklamıştı.’’

‘’Güzel,’’ dedi Müfettiş gözleri parlayarak. ‘’Bugün o adamı aynı odaya tekrar getirin. Soruyu yine sorun. Eğer kardeşini bizim adımıza da satmazsa, onu bu sefer ‘Soyuna İhanet Eden Kozmopolit’ ilan edip hücreye atacağız.’’

Sadık pencereden dışarı, avluya baktı. Direkte hangi bayrağın dalgalandığının, megafondan hangi sloganın atıldığının bir önemi kalmamıştı. Aşağıda, gri duvarların dibinden yürüyen kalabalığın omuzları, dün de bugün de aynı hizalanma korkusuyla, aynı tek tipleştirme basıncıyla çökmüştü.

‘’Yeni İnsan,’’ diye mırıldandı Sadık içinden. ‘’Aslında sadece, bir daha asla soru sormayacak, tüm aidiyet hissi ve güven arayışı sadece soğuk bir devlet aygıtına zimmetlenmiş, korkutulmuş eski insandan başka bir şey değil.’’



Şuna bir yanıt: “Makbul Vatandaşın Anatomisi”

  1. At nalı teorisini öykünün ruhunda görebiliyoruz. İdeoloji ne olduğundan bağımsız hep aynı tipi üretiyor. En azından uzaktan bakınca böyle görünüyor.

    Liked by 1 kişi

Yorum bırakın

samanaltı sitesinden daha fazla şey keşfedin

Okumaya devam etmek ve tüm arşive erişim kazanmak için hemen abone olun.

Okumaya Devam Edin